In oktober 2025 schreven we in ons eerste artikel over dit onderwerp over de energielabelplicht die eraan kwam voor monumenten. Sinds 29 mei 2026 is die plicht van kracht. In deze update zetten we op een rij wat nu geldt, waar we ons eerdere stuk nuanceren, en waar je als verkoper, koper of verhuurder van een Delfts monument op let.
Wat er sinds 29 mei 2026 geldt
De uitzondering voor beschermde monumenten is vervallen. Verkoop of verhuur je een rijksmonument, provinciaal of gemeentelijk monument, of verleng je een huurovereenkomst, dan moet je de koper of huurder een geldig energielabel geven. Dat geldt ook voor voorbeschermde monumenten, waarvoor de aanwijzingsprocedure al loopt. Gebouwen die voor religieuze activiteiten worden gebruikt, blijven uitgezonderd. Woningen die alleen in een beschermd stadsgezicht liggen, hadden al een labelplicht; voor hen verandert er niets.
In Delft gaat het om ongeveer 700 rijksmonumenten en bijna 800 gemeentelijke monumenten.
Wat de plicht niet inhoudt
- Geen minimumlabel en geen verplichte maatregelen. Het label is informatief. Je hoeft je monument niet naar een bepaalde klasse te brengen.
- Geen apart monumentenlabel. Het label wordt op dezelfde manier bepaald als bij andere woningen. De standaard bespaartips op het label passen daardoor niet altijd bij een monument.
- Geen actie bij lopende huur of eigen bewoning. Voor bestaande huurcontracten hoef je nu geen label aan te vragen. De plicht geldt bij een nieuw contract of een verlenging.
Verkoop of verhuur je zonder label, dan kun je een boete krijgen. De Inspectie Leefomgeving en Transport houdt hier toezicht op. Een label is tien jaar geldig.
Een nuance: het label en de hypotheek
In ons eerdere artikel schreven we dat de leencapaciteit daalt bij een slechter label. Preciezer is het zo: een beter label geeft extra leenruimte bovenop de basis. Volgens de leennormen van 2026 is dat extra bedrag € 0 bij label E, F of G, € 5.000 bij C of D, € 10.000 bij A of B en € 20.000 bij A+ of A++. Voor verduurzaming mag je juist meer extra lenen naarmate het label slechter is: € 20.000 bij E, F of G en € 15.000 bij C of D.
Voor een monument betekent dit dat het label de basisleenruimte niet verlaagt. Wel mist een koper bij label E tot en met G de extra ruimte die een vergelijkbare woning met een beter label biedt. In segmenten waar kopers maximaal financieren, kan dat meewegen in de biedruimte. Hoe zwaar dat weegt, hangt sterk af van segment, doelgroep en de rest van de financiering. Dit is geen garantie, maar een richting.
Voor verhuurders
Het kabinet wil huurwoningen met label E, F of G per 2029 uitfaseren. In het ontwerpbesluit zijn monumenten hiervan uitgezonderd, maar dat besluit is nog niet definitief. In het woningwaarderingsstelsel krijgen beschermde monumenten geen negatieve punten voor een laag label. Daarnaast geldt een opslag op de maximale huurprijs: 35% voor een rijksmonument en 15% voor een gemeentelijk of provinciaal monument.
Zo pak je het aan
- Vraag het label op tijd aan. Doe dit bij een gecertificeerde energieprestatie-adviseur, liefst voordat de verkoopvoorbereiding begint. De certificering stelt geen aparte eisen voor monumenten, dus vraag zelf naar de ervaring van de adviseur met erfgoed.
- Overweeg een advies op maat als je wilt weten wat je realistisch kunt verbeteren. Als eigenaar van een rijksmonument krijg je via het Ontzorgingsprogramma Verduurzaming Monumenten 75% van de advieskosten vergoed, tot een maximum. Voor een gemeentelijk of provinciaal monument vergoedt het Restauratiefonds 50% van een DuMo-advies of EP-maatwerkadvies, tot € 1.500. Dit geldt alleen via een deelnemende adviseur en zolang er budget is.
- Check de vergunning voordat je maatregelen laat uitvoeren. Bijna elke verduurzamingsmaatregel aan een monument vraagt een omgevingsvergunning. Lees meer in Beschermd stadsgezicht in Delft. Subsidies en leningen voor de uitvoering vind je in Monument in Delft: subsidies, leningen en de nieuwe regels van 2026.
Tot slot
De labelplicht maakt de energieprestatie van een monument zichtbaar, maar verplicht je niet om te verduurzamen. Vraag het label daarom op tijd aan en zorg dat je weet wat wel en niet kan. Zo voorkom je verrassingen in het verkoop- of aankooptraject. Wat het label betekent voor de waarde of verkoopbaarheid van jouw pand, hangt af van het type monument, de staat van onderhoud, het segment en de doelgroep.
Het energielabel is één van de onderwerpen die bij een monument anders werken dan bij een gewone woning. Status, vergunningen, waardering, fundering en financiering zetten we op een rij in Monumenten in Delft: wat kopers en verkopers vooraf moeten weten. In welke volgorde je die stappen als koper of verkoper zet, lees je in Monument of grachtenpand in Delft: welke stap zet je wanneer als koper of verkoper?
Wil je weten wat het energielabel betekent voor de verkoop, aankoop of verhuur van een Delfts monument? Neem contact op met Prinsenstad Makelaardij voor een vrijblijvend gesprek. We denken graag met je mee.
